|
Anavatanı olan Ortadoğu ve Kafkasya’da binlerce yıldır
üretimi ve tüketimi yapılan nar kültür tarihi en eski
olan meyve türlerinden birisidir. Tropik ve subtropik
iklim meyvesi olarak bilinmekle birlikte sıcak ve ılıman
iklim bölgelerinde de sınırlı bir şekilde yetişebilen
narın dünyada ve ülkemizdeki üretim ve tüketimi ise her
geçen gün artmaktadır.
Nar
üzerine son yıllarda yapılan çalışmalar sonucunda;
içermiş olduğu antioksidantlar, polifenolik maddeler ve
C vitamini içeriğinden dolayı fonksiyonel gıdalar
grubuna alınmıştır. Narın içermiş olduğu bu maddelerin
kanser ve kalp damar hastalıklarını önlemede rolü
olduğu, ayrıca bu maddelerin yüksek tansiyonlu
hastalarda kan basıncını düşürerek hastalığı önleyici
yönde etki gösterdiği belirlenmiştir. Bu çalışmalar
doğrultusunda nar, tıbbi bitki olarak ilaç endüstrisi
için de önemli bir hammadde durumundadır. Narın bu
özelliklerinin ortaya çıkmasının üretim ve tüketiminin
artmasında büyük payı bulunmaktadır.
Dünya
nar üretimi yaklaşık 1.000.000 ton olup en fazla nar
üreten ülkeler sırasıyla İran, Pakistan, Türkiye,
Azerbaycan, Hindistan ve İspanya’dır. En fazla nar
ihraç eden ülkeler İran, Türkiye, İspanya, Hindistan ve
Tunus olup, en fazla nar ithalatı yapan ülkeler ise
Rusya, Amerika, Almanya, Hollanda ve Ukrayna’dır.
Ülkemizin
nar üretimi ise yıldan yıla önemli oranda artmakta olup
1998 yılında 55 000 ton iken, 2005 yılında bu miktar 80
000 tona kadar yükselmiştir. Ülkemizde en fazla nar
üretimi, narın iklim isteklerine de uygun olarak
Akdeniz (%61.8), Ege
(%23.3) ve Güneydoğu Anadolu (%9.1) bölgelerinde
yapılmaktadır. Nar
üreten en önemli illerimiz ise
Antalya (%38.4), İçel (%11.4), Aydın (%8.9), Denizli
(%8.2), Hatay (%6.0) ve Siirt (%4.3)’tir.
Ülkemiz
9.435.868 dolar
değerinde nar ihraç etmektedir.
En
fazla nar ihracatı yaptığımız ülkeler ise Almanya, Rusya
Federasyonu, Hollanda, Ukrayna ve Yunanistan’dır.
Ülkemizde
yaygın olarak yetiştiriciliği ve ihracatı yapılan nar
çeşidi Hicaznar’dır. Bu çeşit kırmızı kabuğu, koyu
kırmızı daneleri, mayhoş tadıyla Avrupa Ülkelerinde
beğeni kazanmış, çok iyi fiyatlarla ihracatı yıldan yıla
artmıştır. Ayrıca bol verimliliği, taşımaya ve
muhafazaya uygunluğu ile de üstünlük sağlamaktadır.
Ancak son
yıllarda yumuşak çekirdekli, tatlı, koyu kırmızı daneli
ve kabuklu, bol sulu ve iri daneli çeşitlere olan
taleplerin artmasından dolayı ve mevcut çeşitlerimizle
bu talepleri karşılayamamamız nedeniyle yeni çeşitlerin
geliştirilmesine yönelik çalışmalar başlatılmıştır. Bu
amaçla Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü (BATEM)’nde
yürütülen ıslah çalışmaları sonucunda yukarıda
belirtilen özelliklere sahip oldukça verimli ve kaliteli
nar çeşit adayları geliştirilmiştir. Bu çeşitlerin 4
tanesi 2007 yılında diğerleri ise takip eden yıllarda
tescil ettirilerek üreticinin hizmetine sunulacaktır.
|